Phần nghe Goethe có một chi tiết dễ bị bỏ qua: không phải bài nào cũng được nghe hai lần. Một số phần phát một lần, một số phần phát hai lần, và hướng dẫn đầu mỗi phần nói rõ điều đó. Người không đọc hướng dẫn sẽ chờ lần hai không bao giờ đến.
- Tuỳ phần mà nghe một lần hoặc hai lần, hướng dẫn nói rõ
- Có dạng đúng sai bên cạnh dạng nhiều lựa chọn
- Đọc câu hỏi trước khi băng chạy là thói quen ăn điểm rẻ nhất
- Tài liệu nghe dùng giọng chuẩn nhưng tốc độ đời thật
Các dạng câu trong phần nghe
Dạng đầu là thông báo ngắn ở nơi công cộng hoặc tin nhắn thoại, hỏi thông tin cụ thể. Dạng hai là hội thoại đời sống, thường có dạng câu đúng sai. Dạng ba là phỏng vấn hoặc thảo luận, hỏi quan điểm từng người nói. Việc phân biệt ai nói gì là kỹ năng riêng phải luyện. Mỗi dạng có cách xử lý riêng, và biết trước dạng nào sắp tới giúp tai biết cần bắt thông tin gì thay vì nghe chung chung.
Bẫy hay gặp
Bẫy đặc trưng nhất của tiếng Đức là cách đọc số: hàng chục và hàng đơn vị đọc đảo ngược so với tiếng Việt, nên nghe một số hai chữ số mà ghi ngay theo thứ tự nghe được là sai. Bẫy thứ hai là động từ tách được, với tiền tố mang nghĩa nằm tận cuối câu. Điểm chung của các bẫy này là chúng đánh vào phản xạ chộp lấy thông tin nghe được đầu tiên, nên cách chống đơn giản là nghe hết câu rồi mới quyết định.
Dùng thời gian trước khi băng chạy
Dùng thời gian đọc hướng dẫn để làm hai việc: xem phần này nghe mấy lần, và đọc lướt các mệnh đề hoặc lựa chọn. Việc đầu quan trọng hơn vì nó quyết định bạn nghe với tâm thế nào, và nó chỉ tốn vài giây. Vài chục giây đó là khoảng thời gian đáng giá nhất của cả phần nghe, vì nó biến việc nghe bị động thành việc đi tìm thông tin đã biết trước.
Sai lầm thường gặp
- Ghi số ngay theo thứ tự nghe được — tiếng Đức đọc đảo hàng chục và hàng đơn vị nên phải nghe hết rồi mới ghi
- Nghe lại mãi một câu đã lỡ — băng vẫn chạy, tiếc một câu là mất thêm hai ba câu sau
- Chỉ luyện nghe bằng tài liệu chậm và rõ, tới ngày thi gặp tốc độ thật thì hụt
Câu hỏi thường gặp
Động từ tách được làm nghe khó thế nào?
Tiền tố mang nghĩa chính lại nằm ở cuối câu, nên nghe nửa câu đầu có thể hiểu ngược hoàn toàn. Cách chữa là luyện thói quen nghe trọn câu rồi mới quyết định, và học thuộc nhóm động từ tách được thông dụng để biết mình đang chờ tiền tố nào.
Nghe được bao nhiêu phần trăm thì đủ để làm bài?
Không cần nghe hết. Phần lớn câu chỉ đòi bắt đúng một hai thông tin cụ thể, nên nghe được sáu bảy phần mà bắt trúng chỗ cần vẫn làm đúng, còn nghe được chín phần mà lơ đãng đúng chỗ có câu hỏi thì vẫn sai.
Có nên ghi chép khi nghe không?
Ghi rất ngắn, chỉ số và từ khoá. Ghi dài làm tai rời khỏi băng, và khi quay lại thì đã lỡ mất đoạn có đáp án.
Luyện nghe bao lâu thì thấy tiến bộ?
Thường vài tuần nghe đều đặn mỗi ngày. Tiến bộ ở kỹ năng nghe đến theo bậc chứ không đều, nên có giai đoạn thấy giậm chân rồi đột ngột dễ hẳn.