Tiếng Đức có một điểm dễ chịu mà ít ai nói: quy tắc đọc rất chặt, gần như không có ngoại lệ. Học xong trong vài tuần là bạn đọc to được bất kỳ từ nào, kể cả từ ghép hai chục chữ cái chưa từng gặp.
- Quy tắc đọc rất chặt, gần như không có ngoại lệ
- Học xong là đọc được từ chưa gặp, kể cả từ ghép dài
- Vài nhóm âm cần luyện riêng: hai kiểu ch, ba nguyên âm có dấu
- Học chữ kèm âm ngay từ đầu, đừng tách làm hai giai đoạn
Hệ chữ viết gồm những gì
Có bốn nhóm cần nắm. Ba nguyên âm có dấu, mỗi cái một âm riêng không có trong tiếng Việt. Tổ hợp ch với hai cách đọc tuỳ nguyên âm đứng trước. Quy tắc phụ âm cuối từ được phát cứng lại. Và nhóm tổ hợp chữ cái cho một âm, khá ít so với tiếng Pháp. Nắm bức tranh tổng thể trước giúp bạn biết mình đang ở đâu trong chặng đường, thay vì học từng mảnh mà không rõ còn bao nhiêu.
Học theo thứ tự nào
Học ba nguyên âm có dấu trước vì chúng cần luyện khẩu hình và mất thời gian nhất. Rồi hai kiểu ch và quy tắc phụ âm cuối, cả hai đều là quy tắc rõ ràng học một lần là xong. Cuối cùng là các tổ hợp chữ cái, nhóm này ngắn nên nhanh. Thứ tự này ưu tiên thứ dùng được ngay, nên mỗi tuần học đều có kết quả nhìn thấy được thay vì phải chờ tới khi xong hết mới đọc được gì.
Mất bao lâu và luyện thế nào
Quy tắc đọc mất khoảng một tới hai tuần để nắm và đọc to được văn bản chưa gặp. Đây là chặng ngắn nhất trong các thứ tiếng có hệ chữ riêng hoặc quy tắc đọc phức tạp. Thời gian tiết kiệm được nên chuyển hết sang phần bốn cách của danh từ. Con số này giả định bạn học đều mỗi ngày; học dồn cuối tuần thì thời gian kéo dài hơn nhiều vì trí nhớ cần khoảng cách giữa các lần gặp.
Sai lầm thường gặp
- Đọc theo lối tiếng Anh vì cùng chữ La tinh — hai hệ quy tắc khác hẳn nhau dù mặt chữ giống
- Học chữ mà không học âm kèm theo — về sau phải gắn lại từng chữ với cách đọc
- Học thuộc bảng chữ rồi không đọc gì trong nhiều tuần
Câu hỏi thường gặp
Đọc được từ ghép dài hai chục chữ cái không?
Được, và đó chính là điểm mạnh của quy tắc đọc tiếng Đức. Từ ghép dài chỉ là nhiều từ ngắn viết liền, nên bạn tách ra rồi đọc từng phần theo quy tắc đã biết. Không cần tra từ điển để biết cách đọc.
Quy tắc đọc tiếng Đức so với tiếng Pháp thế nào?
Chặt hơn đáng kể và ít ngoại lệ hơn nhiều. Tiếng Pháp có rất nhiều chữ câm và hiện tượng nối âm, còn tiếng Đức thì phát ra gần hết những gì viết. Đây là lý do người học tiếng Đức nghe dễ hơn người học tiếng Pháp.
Nên viết tay hay gõ máy khi học chữ?
Viết tay ở giai đoạn học chữ mới, vì tay tham gia vào việc nhớ và bạn buộc phải tái tạo hình dạng thay vì chỉ nhận ra nó. Gõ máy tiện cho về sau nhưng nó chỉ luyện khả năng nhận biết.
Mỗi ngày nên học bao nhiêu chữ mới?
Khoảng năm tới mười chữ kèm ôn lại nhóm cũ. Nhiều hơn thì tỷ lệ quên tăng nhanh, và tổng số chữ nhớ được sau một tháng thường lại ít hơn so với cách học chậm mà đều.