Người học tiếng Đức hay sa vào việc học thuộc bảng: bảng mạo từ, bảng đuôi tính từ, bảng chia động từ. Bảng cần thiết nhưng thuộc bảng không làm bạn nói được, vì khi nói bạn không kịp tra bảng trong đầu.
- Hiểu quy tắc và dùng được quy tắc là hai việc khác nhau
- Nắm bốn cách trước mọi thứ khác, vì nó là trục xuyên suốt
- Học từ nối theo nhóm trật tự, không theo nghĩa
- Gặp cấu trúc trong câu thật trước, tra quy tắc sau
Vì sao học thuộc không đủ
Bảng cho bạn khả năng tra và nhận ra. Nhưng nói đòi bạn đi ngược: từ ý nghĩ ra dạng đúng, đồng thời với việc nhớ giống danh từ và chọn trật tự từ. Ba việc cùng lúc thì không kịp tra bảng, nên chỉ việc dùng lặp lại mới xây được tốc độ đó. Kiến thức về quy tắc nằm ở một chỗ trong trí nhớ, còn phản xạ dùng nó nằm ở chỗ khác, và chỉ việc dùng lặp lại mới xây được chỗ thứ hai.
Trình tự học một điểm ngữ pháp
Trình tự hiệu quả là: học giống danh từ cùng lúc với từ vựng, nắm ba cách đầu, học nhóm giới từ đòi cách cố định vì nhóm này cho nhiều câu đúng mà không phải suy nghĩ, rồi mới tới đuôi tính từ. Đây là thứ tự từ trục ra ngoài chứ không từ dễ tới khó. Trình tự này đảo ngược cách sách giáo khoa trình bày, nhưng nó khớp với cách trí nhớ hoạt động: có chỗ móc trước rồi mới treo kiến thức vào.
Bao nhiêu là đủ
Với tiếng Đức thì nên học ít mà chắc hơn hẳn các thứ tiếng khác, vì mọi thứ liên kết với nhau: sai giống thì sai cách, sai cách thì sai mạo từ và sai đuôi tính từ. Một chỗ lỏng làm sập cả chuỗi, nên đừng vội sang phần mới khi phần trước chưa chắc. Với ngữ pháp thì ít mà chắc hơn nhiều so với nhiều mà lỏng, vì một cấu trúc dùng được đáng giá hơn năm cấu trúc chỉ nhận ra.
Sai lầm thường gặp
- Học đuôi tính từ trước khi vững bốn cách — đuôi tính từ là hệ quả của cách, học ngược thì rối
- Đọc hết sách ngữ pháp rồi mới bắt đầu nói — kiến thức không có chỗ móc thì rơi rụng gần hết
- Học điểm ngữ pháp nâng cao khi điểm cơ bản chưa thành phản xạ
Câu hỏi thường gặp
Có cần học thuộc bảng mạo từ không?
Cần, vì nó nhỏ và là trục của mọi thứ. Nhưng thuộc bảng chỉ là bước đầu, phải kèm việc đặt câu hằng ngày để chuyển từ khả năng tra sang khả năng dùng.
Học ngữ pháp tiếng Đức chiếm bao nhiêu thời gian?
Nhiều nhất trong chín thứ tiếng, khoảng một nửa ở giai đoạn đầu. Bù lại phần chữ viết và phát âm rất nhẹ, nên tổng thời gian không lớn hơn tiếng Trung hay tiếng Nhật, chỉ phân bổ khác hẳn.
Có cần sách ngữ pháp không?
Có, nhưng dùng như từ điển chứ không như giáo trình đọc từ đầu tới cuối. Gặp cấu trúc lạ thì tra, đọc phần đó, rồi quay lại nội dung thật.
Có nên học ngữ pháp qua bản tin chậm không?
Rất nên, vì bản tin dùng cấu trúc chuẩn và tốc độ vừa phải. Nghe câu phức trong bản tin giúp bạn quen với việc chờ động từ ở cuối, thứ mà đọc sách ngữ pháp không rèn được.
